Spionage als wapen tegen concurrentievervalsende corruptie

Waarover gaat de heisa over Echelon en het bespioneren door de VS van Europese bedrijven? Laat me beginnen met wat openhartigheid van Amerikaanse kant: ja, vrienden uit continentaal Europa, wij hebben jullie bespioneerd. En het is waar dat wij computers gebruiken om gegevens te doorzoeken op basis van sleutelwoorden. Maar zijn jullie al klaar met jullie af te vragen waarnaar we eigenlijk op zoek zijn?

Het recente verslag van het Europees Parlement over Echelon, geschreven door de Britse journalist Duncan Campbell, heeft geleid tot beschuldigingen dat Amerikaanse geheime diensten geavanceerde technologie stelen van Europese bedrijven om ze - nu komt het - aan Amerikaanse bedrijven te geven en hen te helpen om te concurreren. Europese vrienden, blijf even ernstig. Toegegeven, op een aantal domeinen overtreft de Europese technologie de Amerikaanse, maar, en ik probeer dit zo zachtjes mogelijk uit te drukken - het aantal dergelijke domeinen is klein, erg klein. De meeste Europese technologie is het gewoon niet waard om door ons gestolen te worden.

Waarom hebben wij jullie dan bespioneerd? Het antwoord blijkt duidelijk uit het Campbell-rapport, bij de bespreking van de enige twee gevallen waarin Europese bedrijven vermeende doelwitten waren van Amerikaanse inlichtingsdiensten. Over Thomson-CSF zegt het rapport: "Het bedrijf werd ervan verdacht leden van het Braziliaanse overheids-selectiecomité te hebben omgekocht". Over Airbus zegt het verslag dat we ontdekten dat "agenten van Airbus steekpenningen aanboden aan Saudische ambtenaren". Deze feiten werden weggelaten uit de verslaggeving in de Europese pers.

Inderdaad, Europese vrienden, wij hebben jullie bespioneerd omdat jullie omkopen. Jullie producten zijn vaak duurder en/of minder geavanceerd dan die van jullie Amerikaanse concurrenten. Ten gevolge daarvan gebruiken jullie vaak corruptie. Jullie regeringen zijn daarbij zo sterk medeplichtig dat in veel Europese landen steekpenningen fiscaal aftrekbaar zijn.

En dit zal jullie wellicht ook interesseren: toen we jullie betrapten, hebben we daarover geen woord gezegd aan de Amerikaanse bedrijven die mee in de running waren. In plaats daarvan zijn we naar de regeringen gestapt die jullie hadden omgekocht, en we hebben hen gezegd dat wij dergelijke corruptie niet licht opnemen. Vaak reageren ze daar dan op door het contract toe te wijzen aan het beste aanbod (soms Amerikaans, soms niet). Dat stoort jullie, en het leidt soms tot verwijten tussen de omkopers en de omgekochten, en af en toe komt daar een publiek schandaal van. Dan genieten wij.

Waarom gebruiken jullie omkoping? Niet omdat jullie bedrijven inherent corrupter zouden zijn. Evenmin omdat jullie inherent minder getalenteerd zouden zijn op technologisch vlak. Het komt doordat jullie economische patroonheilige nog steeds Jean Baptiste Colbert is, terwijl de onze Adam Smith is. Ondanks een paar recente hervormingen, domineren jullie regeringen nog steeds de economie, en daarom hebben jullie meer moeite dan wij om te innoveren, om arbeidsmobiliteit aan te moedigen, om kosten te reduceren, om kapitaal aan te trekken voor jonge bedrijven en om jullie snel aan te passen aan veranderende omstandigheden. Jullie nemen niet de moeite om naar minder dirigisme te gaan. Het is zoveel makkelijker om steekpenningen te blijven betalen. (...)

Welke andere economische geheimen, buiten die pogingen tot omkoperij, hebben wij nog via spionage verzameld? Eén voorbeeld: een bedrijf probeerde de overdracht van technologie voor dubbel gebruik te verbergen. Wij volgen de verkoop van supercomputers en van sommige chemische producten nauwgezet op, omdat deze producten niet alleen gebruikt kunnen worden voor commerciële doeleinden, maar ook voor de productie van massavernietigingswapens. Een ander voorbeeld is economische activiteit in landen waartegen sancties lopen - Servische banken, of Iraakse oliesmokkel.

Maar verzamelen of doorzoeken wij informatie ten bate van specifieke Amerikaanse bedrijven? Zelfs Mr. Campbell geeft toe van niet, hoewel hij een dubbele ontkenning nodig heeft om het toe te geven: "In het algemeen is dit niet onjuist". (...)

De Franse regering stelt een commissie samen om dit alles te onderzoeken. Ik hoop dat ze naar Washington komen. We zouden twee seminaries voor hen moeten organiseren. Eén zou gaan over onze Foreign Corrupt Practices Act, de wet die we toepassen om Amerikaanse bedrijven te ontmoedigen om buitenlandse overheden om te kopen. Een tweede seminarie zou uitleggen waarom Adam Smith een betere gids voor de 21ste eeuw is dan Colbert. En daarna zouden we het kunnen hebben over industriële spionage, en dan zouden onze bezoekers kunnen uitleggen, als ze hun gezicht tenminste in een ernstige plooi kunnen houden, dat zij daar niet aan meedoen. (...)

Blijf ernstig, Europeanen. Stop met ons de schuld te geven, en hervorm jullie etatistische economische politiek. Dan kunnen jullie bedrijven efficiënter en innovatiever worden, en dan zullen ze geen steekpenningen meer nodig hebben om te concurreren. En dan zal het niet meer nodig zijn dat wij jullie bespioneren.

James Woolsey, voormalig directeur van de CIA (1993-1995), in The Wall Street Journal, 17 maart 2000