Franstalig extremisme (1)

(...) Nu ken ik de Franstalige Belgen goed. Ik heb jaren bij de RTBF gewerkt en mijn echtgenote is een perfect eentalige Namuroise. Ik heb mijn volwassen leven lang geprofiteerd van de rijkdom van de Culture française. Ik ben zelf een Brussels zinneke geworden en mijn tweetalige dochter is een voorbeeld van die verrijkende vermenging.

Maar ondanks mijn vertrouwdheid met Franstaligen verbaas ik me al meer dan een kwarteeuw over het beeld dat zij van dit land hebben en vooral over hun zelfbeeld. Hoe vaak is het me niet overkomen de rol te mogen spelen van Flamand de service in een Franstalig gezelschap en de door krokodillentranen versmoorde jammerklachten van mijn disgenoten te mogen aanhoren over de teloorgang van België? Ik probeer dan altijd de rol van grote verzoener te spelen en leg uit dat net als bij echtelijke ruzies de fouten meestal van de twee kanten komen. Als ik dan poneer dat het niet klopt dat enkel de Vlamingen hun extremisten hebben, stuit ik telkens weer op een muur van verbazing. Ik haal dan diep adem en zeg met zachte stem dat ook de Franstaligen hun demonen hebben. Olivier Maingain bijvoorbeeld, de voorzitter van het FDF, die zich verzette tegen Vlamingen op de MR-kartellijsten en op onbewaakte ogenblikken blijk geeft van een onversneden anti-Vlaams racisme. En nog niet zo lang geleden zei een FDF-schepen in Elsene dat haar partij geen Vlamingen op MR-lijsten wou opdat de gemeente een 'oasis francophone' zou blijven. Een Vlaming die zoiets zou zeggen, wordt meteen beschuldigd van 'purification ethnique'. En is de voorzitter van het Waals Parlement niet José Happart, een man die er zijn hele carrière een punt van gemaakt heeft om Vlamingen te jennen? (...)

Ik kijk ook met belangstelling uit naar een tekst waarin een essayist eindelijk eens aan zijn gemeenschap de vraag durft te stellen waar toch dat imperialistische trekje vandaan komt van de Franstalige om overal waar hij komt Frans te willen spreken en het evident te vinden dat iedereen hem begrijpt. Of waarom anderstalige films gedubd moeten worden en in het RTBF-journaal zelfs Georges Bush Frans spreekt. Is het geweeklaag over het teloorgaan van België geen uiting van het onvermogen om te gaan met verandering? Zolang België gedomineerd werd door hun cultuur was er geen probleem voor de Franstaligen. Tot diep in de jaren negentig was het de normaalste zaak dat geen enkele Franstalige politieke voorman Nederlands sprak. Maar nu de evenwichten in dit land veranderd zijn en Vlaanderen een zelfbewust gewest geworden is, slaat de twijfel toe. (...)

Het Franstalige equivalent van het Vlaams communautair extremisme kan rekenen op een haast religieus respect. Het gaat hier immers om 'l'intérêt des francophones'. Het verengende eenheidsdenken kan enkel blijven bestaan door het cultiveren van een vijandbeeld van de andere gemeenschap. Als de Franstalige Belgen echt willen dat dit land een toekomst heeft, dan zullen zij ook het taboe van waanbeelden als de noodzaak van 'le front francophone' moeten durven doorbreken.

Luckas Vander Taelen in een open brief aan Bénédicte Vaes in De Morgen, 24 juli 2007