Botox, een Belgische ontdekking
Je weet toch dat het idee van de gezichtsspieren te ontspannen al eeuwenoud is? In Japan had je honderden jaren geleden al kobido, een gezichtsmassage die het werk deed. En je weet toch dat botox is ontdekt in België? Botulus is Latijn voor worst. In de achttiende eeuw waren er Duitsers die bedorven worsten hadden gegeten: ze kregen last van spierverlamming en stierven omdat de hartspier het uiteindelijk begaf. Ze hebben die ziekte botulisme genoemd - de worstenziekte - maar wat de precieze oorzaak was wisten ze niet. Tot in 1895 de Belgische bacterioloog Emile van Ermengem de bacterie clostridium botulinum, die de verlamming veroorzaakt, heeft kunnen isoleren.
Dr. Ilan Karavani, geïnterviewd door Stefanie de Jonge in Humo, 10 augustus 2010
Dr. Ilan Karavani, geïnterviewd door Stefanie de Jonge in Humo, 10 augustus 2010
Artikels
Reacties
Lizzie
vrijdag, 27 augustus, 2010 - 17:28Microbioloog Emile Van Ermengem was een oud-medewerker van Robert Koch. Naast Pasteur wordt Koch beschouwd als de grondlegger van de bacteriologie, wegens o.a. zijn ontdekking van respectievelijk de bacteriën die miltvuur (in 1877), tuberculose (1882) en cholera (1883) veroorzaken. Koch stelde ook een aantal regels op (de bekende postulaten van Koch) om te kunnen bepalen of een bepaalde ziektekiem de oorzaak is van een bepaalde ziekte.
De ontdekking van Emile Van Ermengem was zeker niet minder verdienstelijk dan die van zijn beroemd geworden medewerker. Isolatie en cultuur van Clostridium botulinum (waarvan verschillende stammen bestaan) kan immers enkel maar gebeuren op een selectieve voedingsbodem in anaeroob (= zonder zuurstof) milieu, waarbij naast sporen ook het zeer giftige botuline wordt gevormd, die de vergiftiging veroorzaakte waarvan sprake in het item.
In tegenstelling met miltvuur, tuberculose en cholera die infectieziekten zijn en per definitie veroorzaakt worden door proliferatie van de kiemen zelf in specifieke weefsels van hun gastheer, wordt botulisme niet door de bacteriën zelf veroorzaakt maar wel door het toxine dat deze kiemen in anaeroob milieu vormen. Het ging in het gegeven voorbeeld van het item dus om een voedselvergiftiging (wat meestal maar niet altijd het geval is bij botulisme), waarbij het verband met de groei van die (anaerobe) bacteriën (zeker in die tijd) helemaal niet zo evident was.
De naam 'botox' is afgeleid van 'botuline toxine'. Botuline (waarvan 7 soorten bestaan) is een neurotoxine (een gifstof die op zenuwcellen werkt) die het vrijkomen van de neurotransmitter acetylcholine blokkeert ter hoogte van de getroffen of betrokken (willekeurige) spieren, die daardoor 'verlamd' worden en dus niet meer kunnen samentrekken (slappe verlamming).
Tussen haakjes: bij botulisme treedt de dood meestal op door verlamming van de ademhalingsspieren, die motorische spieren zijn, en niet door hartstilstand, omdat de hartspier niet onder invloed van motorische zenuwen samentrekt.
Botox is nu vooral gekend geraakt door de cosmetische behandelingen waarvoor het gebruikt wordt. Bij een dergelijke behandeling worden door een serie kleine injecties van het botuline A, een aantal mimische spieren verlamd. Op die manier wordt getracht rimpels minder zichtbaar te maken en het ontstaan van nieuwe rimpels te vermijden.
Aanvankelijk werd deze techniek enkel met therapeutische doeleinden gebruikt bij de behandeling van o.a. ongewenste en hinderlijke spieractiviteit (van motorische spieren), zoals bij spasticiteit, bij strabisme (scheelzien) of het overmatig zweten zonder aanwijsbare reden.
Vanaf 2002 werd het gebruik van het botuline A dus ook voor cosmetische doeleinden toegestaan en meer en meer toegepast. Voornamelijk voor het behandelen van rimpels op het voorhoofd, tussen de wenkbrauwen en rond de ogen.
Maar ondanks een aantal succesvolle behandelingen is deze cosmetische toepassing niet zo eenvoudig, niet zo ondubbelzinnig positief en zonder risico's als men op het eerste zicht zou denken. Al was het maar omdat samentrekking van de mimische spieren helemaal niet de enige reden zijn voor het ontstaan van rimpels.
BC
vrijdag, 27 augustus, 2010 - 17:57Pianist Leon Fleisher verloor als gevolg van focale dystonie het gebruik van zijn rechterhand en beperkte zich daarom decennia lang tot het linkshandige repertoire. Maar sinds een aantal jaren kan hij terug spelen met zijn rechterhand, mits het gebruik van botox om de paar maanden.
Leon Fleisher: 'My life fell apart...' - Features, Music - The Independent : http://www.independent.co.u...
"After leaving the concert platform in 1965, Fleisher tried every kind of medical, psychiatric and alternative treatment, from acupuncture and hypnosis to deep-tissue massage, Tiger Balm and others, including more than a few drams of Scotch. (...)
Fifteen years ago, Botox was still in its experimental stages. However, a small dose injected directly into the appropriate muscle along with holistic massage therapy involving connective tissues restored Fleisher's fingers sufficiently for him to return to two-handed performances. A tiny amount of Botox relaxes the fingers without causing the paralysis evident when it is used to reduce facial wrinkles by immobolising muscles. Crucially, there is no sign of any of the negative effects, such as a diminished quality of emotional experience. (...)
The same two fingers on Fleisher's right hand still want to curl, but Botox injections every four months keep the condition under control."
BC
vrijdag, 27 augustus, 2010 - 18:04@ Lizzie: ooit al gehoord van 'Safetox'? ( http://www.bodycentrum.be/s... en http://www.vmax.be/be/ )
Lizzie
zondag, 29 augustus, 2010 - 13:00@BC (#98249)
Dank voor het melden van de problematiek waarmee pianist Leon Fleisher te maken kreeg. Dit is wel een prachtig voorbeeld van toepassing van het gebruik van Botox. Het heeft weliswaar te maken met het oplossen van een motorisch probleem, die voor die pianist zowel mentaal als beroepshalve cruciaal was.
(#98250)
1. Men kan zich de vraag stellen of een dergelijk apparaat, dat toch vlak op de huid van iemands voorhoofd elektrische impulsen uitzendt, ook geen invloed heeft op dieper gelegen weefsels dan de vernoemde mimische spieren. Daaronder ligt immers (grosso modo) het voorhoofdsbeen en de schors van frontale kwabben van de grote hersenen, plaats van het abstracte denken, het redeneren en de persoonlijkheid tot stand komt.
2. Vijf minuten werkingstijd? Stel dat het apparaat de invloed heeft die beschreven is, hoe lang blijft die nawerken? Wat met de 23u en 55 minuten tussen de sessies door, wanneer hoogstwaarschijnlijk de gebruiker weer terug de neiging zal hebben van die 'voorhoofdsspieren' terug samen te trekken?
3. Al de mimische spieren van het aangezicht zijn willekeurige spieren die onder invloed van de wil kunnen samentrekken en ontspannen worden. Mits de nodige aandacht en oefening kan iedereen, op volledig natuurlijke wijze, perfect leren om die spieren te ontspannen (en dus op die manier ongewenste rimpels te vermijden, indien dat voor iemand zo primordiaal is).
De mimiek is ook een weerspiegeling van wat iemand denkt en voelt. Geen apparaat zal daar iets aan kunnen veranderen. Het streven naar een meer positieve denkwijze en het loslaten van negatieve gevoelens zal pas door de mimische spieren iemands echte uitstraling kunnen weergeven.
Nieuwe reactie inzenden