Pseudo-wetenschap met Dan Brown

Ivm die waterkristallen, zie: http://en.wikipedia.org/wik...

Tis waarschijnlijk weer een menswetenschapper.

soort van retroactieve "captatio benevolentiae"

@Leo: Ik heb wat gegoogled en geen term gevonden. Het is inderdaad een populaire rethorische techniek bij kwakzalverij, pseudo-wetenschap en andere verlakkerijen. Ik zou het "voorgewende overwonnen skepsis" noemen, maar we kunnen zeker beter.

De eerste keer dat ik die techniek aan het werk zag, was in de infame vroege jaren '90 toen ik, niet goed wetend van welk hout pijlen maken, in aanraking kwam met "network marketing". Dit fenomeen was verkapte piramideverkoop, onder het mom van "anderen leren verkopen". Het weerkerende mantra was toen "je moet zelf niks verkopen, je moet gewoon aan anderen leren hoe het werkt". Als je dan de logische vraag stelde "jamaar, iemand moet toch ooit eens verkopen?" dan ging je instructeur in een zorgvuldig ingelepelde meewarige modus met de melding dat "je duidelijk nog in de skeptische fase zit en je eerst nog wat meer te weten moest komen".

Toen kreeg ik een boek mee, geschreven door een journalist en in de eerste alinea's was het al raak "Ik zei: toch niet network marketing, want ik had er al veel negatiefs over gehoord" ... "Ik zat vol met twijfels: iemand moest toch ooit wat gaan verkopen" ... "Maar tot mijn verbazing ...", "Nu ben ik erg opgetogen dat ik over dit fantastisch project een boek mocht schrijven" ...

Enfin, we weten hoe het de network marketeers is vergaan

Ik moet wel zeggen dat een gelijkaardige suspension of disbelief erg gangbaar is bij beursbelievers en economen in het algemeen. Tenslotte is de idee dat een aandeel meer waard wordt naarmate meer mensen het kopen en dus de kopers van het eerste uur bevoordeeld zijn, waarbij de gezamenlijke winst een uitgestelde belofte is die moet waargemaakt worden door effectieve bedrijfsresultaten, fundamenteel niet erg verschillend van die piramideverkoop. En wie het dogma van de groei in twijfel trekt, wordt ook om de oren geslagen met dikke boeken die men moet lezen, in plaats van met een eenvoudig argument.

Maar dit terzijde (en da's ook een rethorische techniek. Leo?)

@Johan Vdp: Vermits retorische technieken en drogredens gewoonlijk met een bloemrijke Engelse naam bedacht worden, stel ik voor: "One of us" (naar de bekende mantra uit de filmklassieker "Freak" (1932)).
Je denkt dat je anders bent, maar net daardoor ben je net als wij. "Don't fight it. Accept your fate."

:-)

Dan Brown heeft zich misschien ook sterk laten inspireren door het fantastische kinderboek 'Mathilda' van Roald Dahl.

Door loutere menselijke wil of gedachten, op afstand, een duidelijke en/of aantoonbare invloed hebben op iets materieel, is wel een item dat mensen altijd ergens zal aanspreken en/of boeien.

Wie draagt er niet in het diepst van zijn gedachten de heimelijke hoop of wens dat dit mogelijk zou zijn? Ook al behoort het tot de zogenaamde pseudo-wetenschappen. Een mens zal altijd de grens tot het onmogelijke willen aftasten. Het is die drang, samen met een grote geestelijke openheid en een grote dosis creativiteit, die de echte exacte wetenschappen en de hele mensheid vooruit helpen.

En soms, ja heel soms, ligt of gaat de realiteit verder dan eeuwen lang met proeven en ratio bewezen kon worden. Dat hebben Jules Vernes en zelfs Hergé al schitterend aangetoond met hun fantastische verhalen. Toen ze die schreven behoorden de inhoud ervan volledig tot de wereld van de fantasie, maar dit werd ondertussen verregaand ingehaald en voorbijgestoken door de moderne wetenschappen en techniek.

Wie niet meer durft dromen, fantaseren, uitvinden en daardoor zelfs desgevallend publiekelijk als 'pseudo-wetenschapper' vormen van minachting of spot over zich heen durft laten gaan, die mist één van de meest wonderlijke aspecten van het leven.

Het is de ratio die stuurt, maar de creativiteit over de bestaande grenzen heen, die de drijvende kracht is.
Mensen als Dan Brown, verdienen daarom ook meer waardering dan men ze in een eerste reflex als wetenschapper zou toebedelen.

@Leo Norekens #89326

Volledig mee eens.
Maar ik veronderstelde dat de meeste mensen/lezers de beweringen van Dan Brown niet beschouwen als echt wetenschappelijk maar die plaatsen in de wereld van de illusionisten, op de grens tussen realiteit en schijn.

Indien hij natuurlijk de bedoeling heeft van op de rug van goedgelovige burgers en louter voor eigen gewin, onwaarheden te verspreiden die hij laat overkomen als 'wetenschappelijk' bewezen, ja dan moet hij best wel duidelijk ontmaskerd worden.

Maar er mag wel een onderscheid gemaakt worden wanneer het gaat over onschuldige en onschadelijke proefjes zoals met zijn glas 'bevroren water'. Dan is er natuurlijk niet veel aan de hand. Iedereen kan dat zelf uitproberen en zelf zijn conclusies trekken. Maar wanneer Down beweringen begint te doen in verband met kankercellen bijvoorbeeld, dan begeeft hij zich op een veel gevaarlijker terrein.

Maar het punt van mijn vorige reactie was, dat wetenschappen 'de grens van het mogelijke' niet kan verleggen zonder een geest van grote creativiteit en inventiviteit, die Brown wel bezit. Uiteraard blijft het hanteren van strikt wetenschappelijke procedures ook fundamenteel. Indien Brown op dit punt alleen maar doet alsof, terwijl hij ondertussen de grens duidelijk overschrijdt, ja, dan is hij gewoon een grote volksbedrieger.