Oliehandel in euro, een goede zaak?

1) De toenemende 'internationalisering' van een munt, eender welke munt, heeft voor- en nadelen. Het is dus een tweesnijdend zwaard. Over de laatste veertig jaar of zo, was de US dollar de internationale munt bij uitstek. In de woorden van Charles de Gaulle, dat gaf de VS overheid een "exorbitant privilege", i.e. zij kon leningen elders aangaan in de eigen munt. Anderzijds betekende het ook een zeker verlies van 'beleidsautonomie' voor de VS overheid, omdat zij daardoor minder controle had over de externe waarde van haar eigen munt.

2) Het is duidelijk dat de wereld terug (gelijk in de 1960's) naar een 'gefragmenteerd valutasysteem' (van "multiple reserve assets") aan het bewegen is, zowel om politieke als economische redenen. Laat ons de politieke redenen terzijde laten (want die zijn te depressief om te contempleren, althans voor vrijheidslievende mensen) en ons richten op de economische redenen voor deze observeerbare trend. Enkele redenen liggen voor de hand:

- Men kan observeren (zonder waardeoordeel) dat (externe) 'reserves' in recente jaren terug belangrijker worden geacht door vele nationale overheden, wat er op neerkomt dat er minder tolerantie is voor markprijsaanpassingen in de waarden van hun valutas. Dit houdt inpliciet een grotere waardering voor 'stabiliteit' boven 'efficientie' in op het nationaal niveau van individuele landen.

- Die beweging naar een gefragmenteerd systeem van reserve valutas is 'inefficient' vanuit wereldstandpunt, in dezelfde zin dat een ruileconomie (zonder gemeenschappelijke munt) inefficient is.

- Maar, die inefficiente beweging/richting had enkel kunnen vermeden worden als de uitgever van de 'de facto' wereldmunt, in casu de VS overheid, de waarde van de dollar had willen verdedigen (door de eigen schuldopbouw te beperken).

- Vermits US regeringen over de laatste 2 dekaden zich hebben laten verleiden tot excessieve overheidsdeficieten en tot 'effectieve' (gemiddeld tegenover relevante munten) dollardepreciatie, is het niet verwonderlijk dat officiele crediteuren in de rest-van-de-wereld zich zorgen maken over de waarde van hun 'investeringen' in dollarreserves. Zij moeten 'diversifieren' om zich te kunnen beschermen tegen de mogelijkheid/waarschijnlijkheid dat de huidige en toekomstige VS regeringen zullen proberen van hun 'effectieve' schuldenlast te 'verlichten' via interne prijsinflatie en externe valutadepreciatie.

Men kan dus verwachten dat over de afzienbare tijd - naast de US dollar - de euro, de yen, het Britse pond, en de Zwitserse frank terug een grotere rol zullen vervullen in de 'pricing' van commodities op wereldmarkten en in de valutareserves van landen. Ook de SDR (speciale trekkingsrechten) van het IMF (internationaal monetair fonds), en zelfs goud, gaan waarschijnlijk terug een grotere rol krijgen op korte termijn als reserve activa, terwijl de Chinese renminbi op middellange termijn misschien een grotere rol zal kunnen spelen (maar dat vereist eerst een substantiele verdere 'opening' van financiele markten in China). Vanuit wereldstandpunt bekeken, houdt dit allemaal een efficientieverlies in, en schept het ook nieuwe onzekerheden, maar het is niettemin praktisch onvermijdelijk geworden.

3) Een grotere rol voor de euro, zoals gezegd, gaat een tweesnijdend zwaard zijn voor de eurolanden, omdat het tot een verlies van beleidsautonomie gaat leiden, of minder controle over de externe waarde van de euro. Maar, de titel van het artikel in het Vrije Volk lijkt me nonsens te zijn. Het kan niet zijn dat sommige Arabische en andere landen een grotere rol zouden willen geven aan de euro om de euro te kunnen "vernietigen". Dat zou tegen hun eigenbelang ingaan.

Als de vraag naar euro stijgt betekent dat dat mensen bereid zullen zijn meer van 'iets' te geven om in ruil euro's te krijgen. Dat is hetzelfde als "de mensen zullen minder euro's moeten geven om eenzelfde hoeveelheid van 'iets' te krijgen". Dat is op zijn beurt hetzelfde als "de prijs van 'iets' in euro daalt". Dalende prijzen zijn tenslotte volgens het woordenboek deflatie, geen inflatie. Maar let the show vooral go on...

Traveller: Ik weet het niet. Je stelt een vraag naar een zeer complex onderwerp, waarover zonder twijfel zeer serieus studiewerk bestaat, maar ik heb te weinig achtergrond. (Terwijl de bewering dat een stijgende vraag naar euro zal leiden tot inflatie op een zeer simpel niveau een quasi-contradictie is.)

Interessante vraag, overigens, dat wel. Als iemand er wel meer over weet... Ik denk te weten dat de toestand waarin alles in USD wordt afgerekend een voordeel voor de VS is (maar ik weet niet waarom). Verder denk ik te weten dat dat voordeel veel te bescheiden is om er komplottheorieën van "Saddam moest weg omdat hij op de euro wou overschakelen" mee te funderen, maar opnieuw, ik wéét het niet. En als ik er niet veel over weet zal ik er meestal niet veel over zeggen.

@ marcfrans

Uit efficiëntie overwegingen lijkt u als economist een voorkeur te hebben voor een soort wereldmunt. Aan wat denkt u nu de VS-dollar deze rol niet meer kan vervullen?
VN, goud, uranium, CO2...?

@ Koen Robeys

De enige referentie die we hebben voor dit vraagstuk is wat gebeurde met de Amerikaanse dollar nadat Nixon de goudstandaard afzwoer.
Over tientallen jaren werd er een oceaan van dollars gedrukt die in alle hoeken van de wereld verdwenen zonder dat de Amerikaan er iets van voelde. Zijn buitenlandse handel was maar 10% van het BNP.
Ondertussen zijn die oncontroleerbare dollars gedeeltelijk terug gekeerd naar Amerika als buitenlandse investering en hebben de Amerikanen dit gebruikt om hun enorme tekorten te dekken.
Dit heeft een valse veiligheidsmarge gecreëerd waar de huidige problemen gedeeltelijk uit voort kwamen. Het was een gevoelen dat de toestroom van dollars naar de VS eindeloos was.
Die oncontroleerbare dollars hebben geen inflatie op zichzelf veroorzaakt.
In Europa zou het enigzins anders verlopen met een zeer grote portie buitenlandse handel.

Gewoon bij wijze van background, voor wie wat basics wil meenemen:

http://web.mit.edu/krugman/...
http://www.slate.com/id/220...