Eentalig bestuur, meertaligheid op het terrein

(...) België is een residu-staat. Nadat de Spaanse militaire machine omstreeks 1640 instortte, was dit territorium twee eeuwen lang een vacuüm waar de grootmachten om vochten of geen blijf mee wisten. In 1830 sloten Fransen en Engelsen een heel wankel compromis, dat in de 75 jaar nadien onverwacht tot een zeer vooruitstrevend en stabiel land uitgroeide.

Vanaf 1914 werd dat succesrijke België ondermijnd door een dynamiek die ook elders in Europa doorbrak. De staatsapparaten (waaronder het onderwijs) explodeerden, met taal als voornaamste werkinstrument. De verkiezingen democratiseerden, waardoor de werkmens als kiezer in zijn taal moest worden gelijmd. Zo is taal de voornaamste natievormende en versplinterende kracht geworden op dit continent. (...)

De logische oplossing: probeer zoveel als mogelijk in één taal te besturen. Wie ooit op federaal of Europees niveau gewerkt heeft, weet dat vertalen het overleg stremt, procedures vertraagt en exponentieel veel misverstanden veroorzaakt. Ter illustratie van dat laatste volstaat het naar de jongste RTBf-producten te kijken. (...)

De strenge taalwetten, ooit ingevoerd als waarborg voor de sociale promotie van wie Nederlands wou blijven spreken, hebben hun historisch nut gehad. Ze kunnen worden verlicht zodra ze op de grens van Vlaams-Brabant en Brussel een stabiel sluitstuk hebben gekregen. Laat het bestuur zoveel als mogelijk eentalig zijn, in naam van de efficiëntie. Maar op het terrein moet het in Vlaanderen veel meer meertaligheid toelaten en zelfs bevorderen, ook als het om Frans gaat. Liefst in spontane vormen van onderuit, niet noodzakelijk eerst via decreet. En als daarvoor de huidige Belgische constructie van permanent onderling wantrouwen, wederzijds huwelijksbedrog en onoverzichtelijke misverstanden fors moet afgebouwd worden, het zij zo. (...)

Rolf Falter in De Standaard, 14 maart 2007