Ian Buruma over zelfmoordterrorisme

Maar we moeten ons afvragen hoe we onze vrijheden kunnen beschermen. Daarvoor moet je puur praktisch bekijken hoe je de internationale politiesamenwerking organiseert, welk leger je waar inzet. Maar er zit ook een ideologisch of filosofisch aspect aan: hoe kunnen de democratieën hun vrijheden verdedigen? Dan moet je je vragen stellen als: wat verdedigen we in feite? En waartegen verdedigen we het? En dan heeft het wél zin om naar de geschiedenis te kijken. Want als je dat niet doet, bega je de denkfout die sommige naïeve en sentimentele mensen maken. Die zeggen dat al onze problemen voortkomen uit de Amerikaanse buitenlandse politiek, of uit de strategie van de multinationals die zich rijk maken in arme landen, of dat het allemaal door Israël komt. "Als we zouden toegeven aan de Palestijnen, zou dit allemaal niet gebeuren". Maar zo zit het volgens mij niet in elkaar. Er is een veel diepgaander aanslag gaande, een aanslag op het soort samenleving waarin wij leven. Op zichzelf zou het goed zijn als de problemen tussen Israël en de Palestijnen worden opgelost, maar daarmee zou deze vorm van extremisme de wereld nog niet uit zijn. [...] Juist in die landen waar het kapitalisme en het globalisme het hardste bezig zijn, zoals in Thailand of China, zijn er géén zelfmoordacties. Je ziet ze uitgerekend in landen die achtergebleven zijn, waar weinig kapitalisme is en weinig Amerikaanse invloed. [...] Zonder moderne staten is het moeilijk een moderne democratie te ontwikkelen, en de Arabische wereld heeft geen traditie van staten, van nationaal bewustzijn. En je moet gewoon vaststellen dat in die regio de liberale democratie telkens het onderspit heeft gedolven, ten voordele van vormen van fascisme of stalinisme, militaire dictaturen of politiestaten.

Ian Buruma, co-auteur van 'Occidentalism', geïnterviewd door Mark Schaevers in Humo van 12 oktober 2004