Neoliberaal, dus anticonservatief

Maar het liberalisme van "toen het liberalism opkwam" is ook niet het liberalisme van vandaag. Neo-liberalen zijn uitermate conservatief, aangezien zij een derde weg zoeken tussen het vrije markt kapitalisme en socialisme, gebaseerd op een overheid die een 'marktorde' creëert. Het conservatisme van Elst staat dichter bij het neo-liberalisme dan (het oorspronkelijke) liberalisme of libertarisme. De invisible hand van Adam Smith heeft geen overheid nodig om orde te creëeren.

Zeer juist. Thatcher was helemaal niet zo conservatief. Ze gooide een boek op tafel van Hayek bij haar eerste kabinetsvergadering.
Doet Luc het erom bij het kiezen van de citaten? Ik denk wel eens dat hij citaten kiest in functie van zijn stamgasten. Hier ben ik weer met mijn "waarom ik geen conservatief ben" van Hayek. Stokpaardje, ik weet het Maar iedere liberaal moet zich er toch doorwerken.
http://www.libertarian.nl/N...

Neoliberaal, dus extreem-rechts.

@Koen Robeys
Neen, ik denk niet dat Aquinas geassocieerd moet worden met neo-liberalisme. Wel denk ik dat neo-liberalisme geassocieerd moet worden met conservatisme. Ik denk dan aan mensen zoals Wilhelm Ropke (http://www.fee.org/publicat...), die soms wel als klassiek-liberaal en neo-liberaal worden bestemeld, maar dat in feite niet zijn, omdat zij een pure vrije markt afwijzen. Zij zijn voor mij net zo conservatief als Koenraad Elst.

Aquinas vind ik wel een toffe peer, maar voor andere redenen.

Prachtig citaat van Koenraad Elst. Hij heeft, zoals we dat van hem gewoon zijn, helemaal gelijk.

De Kerk is inderdaad altijd tegen het kapitalisme geweest, tot Johannes Calvijn tot betere inzichten kwam, maar die inzichten zijn amper doorgedrongen in de Kerk.
Zie ook mijn commentaar op Paul Beliens inleiding op Roger Scruton: https://www.brusselsjournal....

Ter herinnering, mijn blogstukje van anderhalf jaar geleden, "De paus is te links":
http://lvb.net/item/1102

Een nuance op de beschouwing van Koenraad Elst.
De Franse Revolutie had een enorme chaos veroorzaakt
binnen de kerk van het eens zo machtige ancien regime.
In een poging er een antwoord op te geven zag de kerk
het liberalisme, die gedurende de hele negentiende eeuw
en tot in de twintigste de belangrijkste maatschappelijke kracht was
en motor van de industriële revolutie,
als de grootste vijand van het christendom.
Het liberalisme wilde de arbeider verheffen
dertig jaar later wilde het socialisme de arbeider opsluiten in zichzelf
en tot norm maken maw. tot de universele macht uitroepen.
Het gevolg van dit laatste is ondermeer 17 jaar geleden gebleken.
Doordat de kerk de schuld van zijn teloorgang uitsluitend toewees
aan het liberalisme die volgde uit de Verlichting had ze tijdens de vele
decennia daaropvolgend geen oog meer voor de evolutie van andere sociale kwesties
en sociale noden van de arbeidersklasse te wijten aan die industriële
revolutie en geraakte daardoor meer en meer wereldvreemd en versteend.
Leo XIII deed een bescheiden poging om dit te doorbreken
maar in zijn encyclieken behandelt hij de mensenrechten nog
met grote minachting.
Hij zag wel de problemen in van de arbeidersklasse maar
iets als godsdientsvrijheid was totaal niet aan de orde.
Men wilde in eerste instantie de eenheid der kerk herstellen.
Met Pius X en zijn strijd tegen de vooruitgang ging het nog meer bergaf
en leidde dan ook tot een volgende breuk maar nu met de ontwikkelde klasse.
Wat de kerk in een reactionair isolement deed terechtkomen.
Het is pas diep in de twintigste eeuw met het Tweede Concilie
dat er een uitbraak gebeurde.
Deze uitbraak was goed bedoeld maar heeft er paradoxaal genoeg
mee voor gezorgd dat de secularisatie in een versnelling kwam
met de leegloop van de kerken als gevolg.

"Wat een onzin van Koen om te beweren dat woeker de kern van het kapitalisme zou zijn. De kern van het kapitalisme is dat de overheid zich buiten de economie moet houden. Het is de staat die vandaag met ons geld woekert."

Elke kapitalist die dankzij interventie van de overheid geld kan verdienen zal het niet nalaten. veronderstellen dat alle kapitalisten zo weinig mogelijk overheid willen in de economie is fout. Wat het VBO bijvoorbeeld vraagt is vooral een efficiënte overheid, lees een overheid die het behalen van winst door de ondernemingen faciliteert. Ondernemingen moeten winst nastreven door de concurrentieslag te winnen.

Paul Beliën: (Snel even meegeven dat Paul het over Koenraad Elst heeft, en niet over mijn commentaren, dit gewoon om mogelijke verwarring te vermijden.)

Het is zeker waar dat "kapitalisme" een hoop meer voorstelt dan "woeker". Maar als het gaat over de vraag of een Thomas van Aquino nu bij de liberalen, dan wel bij hun tegenstanders hoort, sta me toe enkele fragmenten over te nemen die Galbraith met titel en nummer citeert (1) uit Summa Theologica

"Het is een zonde fraude te plegen door een ding opzettelijk te verkopen voor meer dan zijn rechtvaardige prijs."

"Duurder verkopen of goedkoper kopen dan iets op zichzelf waard is, is onrechtvaardig en onwettelijk."

"Eén soort handel ruilt goederen tegen elkaar of tegen geld om te voldoen aan de levensbehoeften. De andere soort ruilt geld voor geld of goederen voor geld, niet voor de levensbehoeften, maar voor winst. De eerste soort handel is lovenswaardig, omdat het natuurlijke behoeften dekt, maar de andere soort wordt terecht veroordeeld."

Nu zijn er maar weinig dingen die meer tegenstrijdig zijn met het idee van een vrije markt, en zijn prijsvorming in termen van vraag en aanbod, dan een denken in termen van "intrinsieke waarde" en "de eerlijke prijs" enzovoort. De veroordeling van handel voor winst lijkt me al helemaal geen commentaar nodig te hebben. Dus ik blijf er maar bij dat liberalen die zich laten vertellen dat de ideeën van Aquino eigenlijk liberale ideeën zijn, laat staan er de grondslag van zijn, trappen in een val die conservatieven om één or andere reden (ik raad: op zoek naar bondgenoten) opzetten. Het tegendeel is waar, eigenlijk zoals in het oorspronkelijk citaat staat.

Woeker zelf is een ander voorbeeld. Een economist als Galbraith (1) en een historicus als Fernand Braudel (2) zijn het er over eens dat Aquino leningen tegen interest veroordeelt. Alleen, het simpele feit interest aan te rekenen wordt al als woeker beschouwd – dat zit al een stuk dichter bij de "kern" van het kapitalisme. Het heeft een lange geschiedenis nodig, en een hoop manoeuvres en bochten, om tegen de wil van de kerk in van die mentaliteit af te komen – en dat gebeurt in de vele eeuwen voor, van, en na het mercantilisme. Alweer niet bepaald de grondslag van onze eigen liberale en kapitalistische economie. Eerder integendeel, eigenlijk: Tot vandaag verbieden minstens sommige strekkingen van de Islam leningen tegen interest als woeker.

En natuurlijk heeft iedereen, moslim- zowel als Christenconservatieven het recht om te proberen dat soort middeleeuwse concepten ook vandaag door te duwen, bijvoorbeeld door te beweren dat het eigenlijk "liberale" ideeën zijn. Zoals ik het recht heb er op te wijzen dat daar niet veel van klopt.

---------------------------------------------------
(1) Galbraith, A history of Economics (1987), hoofdstuk III
(2) Braudel, Les Jeux de l’Echange, Civilisation Matérielle, Economie et Capitalisme, XV° - XVIII° siècle, chapitre 5, deel 3, §2