Pater Damiaan is grootste Belg aller tijden

Pater Damiaan
Bijna twintigduizend lezers van Het Nieuwsblad hebben de grootste Belg aller tijden verkozen: Jozef De Veuster uit Tremelo, beter bekend als Pater Damiaan, die zijn leven in dienst stelde van de strijd tegen lepra op het Hawaiïaanse eiland Molokai (van 1865 tot 1889). Damiaan haalde een ruime voorsprong op de nummers 2 en 3, respectievelijk Eddy Merckx en Dokter Paul Janssen. Wie dacht dat alleen gelovigen verheugd zouden zijn met de keuze van een geestelijke als grootste Belg, vergist zich: Laurette Onkelinx ziet in Damiaan een voorbeeld van moed, vrijgevigheid en solidariteit.



Theoloog Hoogleraar kerkelijk recht Rik Torfs, die zich tegenwoordig met zijn aanwezigheid in allerlei infotainment-programma's laat kennen als een echt showbeest, vindt het beter dat Damiaan, die in 1995 door de paus zalig werd verklaard, niet heilig verklaard wordt:
Damiaan was geen underdog. Hij had een soort on-Vlaamse lef. Dat is nog een reden waarom Damiaan verdiend wint: die eeuwige liefde van de Vlaming voor de underdog heb ik altijd erg saai gevonden. Dat Damiaan een ruziestoker was, vind ik sympathiek. Hij was gedreven. Als het trage systeem je tegenwerkt, moet je daar geen geduld voor opbrengen. Damiaan is misschien van een te hoog niveau om een heilige te worden. Een heilige van deze tijd, dat is de man die spruitjes kweekt in de tuin van het klooster. Een heiligverklaring is meer een adellijke titel die mensen tevreden maakt. Laat ik de zaak omkeren. Het zou voor Damiaan geen eer zijn om heilige te worden, maar de heiligen moeten zich wel vereerd voelen om Damiaan in hun rangen te krijgen.

Hilde Eynikel, die een biografie schreef over Damiaan, benadrukt zijn moed en zijn menselijk karakter:
Hij verdient dit echt. Deze man pleegde een vorm van langdurige zelfmoord. Hij riskeerde de besmetting met lepra omdat zijn patiënten hem anders niet zouden vertrouwen. Zo’n mensen kom je niet veel meer tegen. Hij brouwde zijn eigen bier en dronk al eens een pint: en dan? Hij zou ook met een vrouw hebben geslapen: en wat dan nog? Ze zeggen dat hij met geld smeet, maar dat geloof ik niet. Hij kreeg veel schenkingen uit Engeland en Amerika. Drie weken voor zijn dood kocht hij met een schenking knikkers voor de kinderen. Ge gooit het geld weer door de vensters, kreeg hij als verwijt. Op vijf dagen voor zijn dood vroeg hij aan een dokter om een paar patiënten te komen bekijken. Hij moet toen heel ziek zijn geweest, want zijn bloed kleefde aan zijn brief. Toch sprak hij niet over zichzelf. Dan zeg ik: oververdiend. Proficiat, Vlaanderen.

Schrijver Tom Lanoye daarentegen reageert eerder ontgoocheld. Hij had liever koning Albert I als winnaar gezien omwille van zijn verzet tegen de Duitsers in de Eerste Wereldoorlog. Mark Eyskens had verwacht dat Rubens zou winnen, maar is toch blij met Damiaan als winnaar.

FILM
Over het leven van Damiaan maakte de Nederlands-Australische cineast Paul Cox een film die in een Nederandstalige en een Amerikaanse versie verscheen (trailer).

OPVALLENDE AFWEZIGEN
De verkiezing van de grootste Belg, of zoals het Nieuwsblad het noemde, de "Belg der Belgen" (is dat geen gallicisme?) verliep in drie fazen. Er werd een lijst van 175 kandidaten opgesteld in 10 categorieën. De lezers verkozen vervolgens de winnaar in elke categorie. De 10 "supergenomineerden" namen het vervolgens tegen elkaar op in de finale. Ik had alleen vragen bij die lijst van 175. Zo kwamen in de categorie politiek/sociaal wel Willy Claes en Karel Van Miert voor als kandidaten, maar niet Willy De Clercq. Claes was vijftien maanden secretaris-generaal van de NAVO, De Clercq vier jaar Europees Commissaris en tweemaal voorzitter van het interim-comité van het Internationaal Muntfonds. Bij de "Belgen van voor 1830" ontbrak Bruggeling Simon Stevin. Maar de opvallendste afwezige bevond zich in de categorie literatuur: Willem Elsschot behoorde niet tot de kandidaten, terwijl de tekenaar van Guus Flater en de Marsupilami wél een plaats kreeg.

HET IS NOG NIET GEDAAN
Er komen nog meer dergelijke competities, kaderend in de viering van 175 jaar België en 25 jaar federalisme. Het zag er zelfs even naar uit dat zowel VTM als de VRT elk een reeks uitzendingen zouden plannen om de "grootste Belg aller tijden" te verkiezen, maar VTM zag er uiteindelijk van af. De VRT beschikt over de rechten van de BBC-programmaformule. Een adviescomité stelt de lijst van de kandidaten samen. Het comité kwam vorig jaar even in het nieuws, toen de VRT Hugo Camps uit dit adviescomité verwijderde, als vergelding voor een giftig stukje commentaar van Camps over het feit dat Johan Museeuw de rol van gastcommentator vervulde bij de VRT terwijl hij al geschorst was door de Belgische Wielerbond. In Engeland ging de titel naar Winston Churchill, in Duitsland naar Konrad Adenauer. Nederland koos aanvankelijk Pim Fortuyn, maar na een aanpassing van het reglement en een hertelling werd het uiteindelijk Erasmus.

Reacties

#4072

Siegfried Bruckmann

 

Een categorie 'Belgen van voor 1830'??? Dan kiezen we beter ook meteen voor Erasmus. Trouwens stel ik mij de vraag of er überhaupt zoiets bestaat als een Belg, ook na 1830. De Vlaamse openbare omroep had beter de grootste Vlaming aller tijden gekozen. En misschien is dat wel Damiaan ja.

#4075

Quattro

 

De grootste Belg is een beetje een verkeerde titel. Er zijn er nog veel meer die verdwijnen in een grijze massa, die evenzeer zaken hebben verwezenlijkt die aan het ongelooflijke grenzen.

Een dergelijke titel die het onderscheid tussen verschillende mensen benadrukt ligt daarom wat moeilijk. Wel verdient Damiaan veel respect, iets wat hij dan ook van veel mensen krijgt.

Misschien nog een belangrijke afwezige (hoewel ik niet zeker ben): Bakelandt (de grondlegger van de kunststoffen).

#4076

Eric Jans

 

1. De grootste Belg aller tijden, was dat niet... Jules Destrée? (Sire, il n'y a plus de Belges)

2. Stond Damiaan niet sterk onder invloed van die protestantse dokter die ook op Molokai werkte en is het niet zéér de vraag of hij niet onder diens invloed en en (Bijbelse?) argumenten een aantal van zijn katholieke oversten de deur heeft gewezen?

3. Laurette Onkelinx ziet de Vlaamse Belgen graag zo, natuurlijk... zij droomt van dat soort Vlamingen vol 'zelfopoffering' en 'solidariteit'. Jaja... zo hebben ze ze graag.

4. Rik Torfs bewijst met zijn commentaar alleen maar waarom hij bij de VRT in beeld mag komen. Hij creëert er het negatiefst denkbare zelfbeeld van 'de Vlaming'. Wat een haatzendertje toch. Enerzijds hebben ze een hekel aan de underdog-Vlaming (Torfs) maar anderzijds moet die Vlaming een toonbeeld van zelfopoffering zijn, vol moed, vrijgevigheid en solidariteit. (Laurette Onkelinx)

Zeg nu zelf: welke ruimte wordt er voor een prototype-Vlaming gelaten? Geen! Wat hij doet is altijd fout en hij moet dus minstens 50 jaar dood en manipuleerbaar vergeten zijn om gerehabiliteerd te worden.

5. Damiaan was geen Belg. Hij kwam uit een Vlaams nest: Tremelo. Een dorp waarvoor de Paus z'n bad niet uitkomt.

#4078

LVB

 

@Quattro: Leo Bakeland, uitvinder van het bakeliet, kwam wel degelijk in de lijst van 175 voor.

#4080

Koenraad

 

Eddy Merckx is voor mij persoonlijk de grootste. Een beetje voor verscheidene redenen. Maar zeker als voorbeeld voor de jeugd.

Opvallend toch dat Jan Decleir op 4 staat.

Een pluspunt is dat we blijkbaar niet voor een politieker willen kiezen. Hoe zou dat komen ? :-)

#4082

Pascal Van Hecke

 

Grootste Nederlander:

Erasmus kwam niet voor in de wedstrijd.

Pim Fortuyn werd uitgeroepen tot grootste Nederlander:

http://www.degroo...

Dit ondanks het feit dat, zouden alle sms'n zijn meegeteld die na de deadline nog moesten worden verwerkt, Willem Van Oranje de winnaar zou zijn geworden:

http://www.nos.nl...

Maar ook bij dat laatste past enige nuancering: in de stemming via internet en telefoon die tijdens de weken voor het finale programma lag Fortuyn al weken voorop. Om die schande te ontlopen, beslisten de KRO-programmamakers een paar uur voor de uitzending alsnog een extra sms-poll erbovenop te gooien (aldus een kennis van mij die redactielid was bij het programma). In de (terecht gebleken) hoop dat de aanhangers van "respectabele" kandidaten als Erasmus en Willem Drees zich zouden verenigen achter de eerste runner-up, Willem Van Oranje. Helaas, tijdens die improvisatie werd de verwerk-capaciteit van de sms-tellende computer veel te klein begroot, met het resultaat dat het plan mislukte en er bij het afsluiten van het programma niet voldoende sms-stemmen waren verwerkt om Fortuyn alsnog in te halen.

En als laatste nuancering: een sms- of telefoonpoll is nog steeds weinig representatief (opiniepeilingen zoals vernoemd in het tweede gelinkte artikel zijn dat al meer) maar zegt meer over de stemgretigheid van de aanhangers van de uiteindelijke winnaar...

#4083

Pascal Van Hecke

 

"Erasmus kwam niet voor in de wedstrijd. "

correctie op mezelf: Erasmus kwam natuurlijk echt voor in de wedstrijd als deelnemer, maar speelde niet echt mee in de strijd voor de eindoverwinning.

#4085

Reagens

 

Is het niet volledig onzinnig om wetenschappelijke prestaties (Bakelandt), sport prestaties (Merckx) en humane prestaties (Damiaan) met elkaar te vergelijken?? Het is misschien een leuk tijdverdrijf om die lijstjes op te stellen maar voor de rest...

Was Merckx trouwens niet veroordeeld tijdens zijn carriére voor dopinggebruik?? Er zijn andere meer recente coureurs die op minder vergeving kunnen rekenen.

#4087

koen

 

De cafébaas van één van m'n stamcafeetjes vroeger (een fervent Zoetemelk-fan) had destijds een mooie foto van Merckx boven zijn toog hangen : Eddy met zijn gat bloot ... ze waren hem net een gigantische spuit aan het zetten ...

dat waren pas de gouden tijden van de wielerdoping

#4088

Bart

 

Dixit Torfs: ,,Damiaan is misschien van een te hoog niveau om een heilige te worden. Een heilige van deze tijd, dat is de man die spruitjes kweekt in de tuin van het klooster. Een heiligverklaring is meer een adellijke titel die mensen tevreden maakt. Laat ik de zaak omkeren. Het zou voor Damiaan geen eer zijn om heilige te worden, maar de heiligen moeten zich wel vereerd voelen om Damiaan in hun rangen te krijgen.’’

Is die Torfs nog wel goed bij zijn verstand?? Weet die nog wel wat hij uitkraamt of heeft de grootheidswaanzin nu echt toegeslagen?

#4092

Huug

 

Hm, Damiaan... was dat nu voor of na die Tsunami?

#4100

Hugo Dellas

 

De grootste Belg, was dat geen basketter? :-)

De gustibus et coloris non est disputandum. En dan worden er nog eens appelen met peren en pruimen vergeleken. Het is dan ook potsierlijk dat al die BV's serieuze commentaar op zo'n verkiezing geven. En dan nog commentaar op de verkozen personen, ipv op de stemmers zelf. Want het stemgedrag is toch veel relevanter. Zo zegt de verkiezing van Fortuyn tot grootste Nederlander meer over de Hollanders dan over Fortuyn zelf.

#4103

[email protected]

 

Hmm, Pater Damiaan de grootste Belg... Als hij het trappistenbier had uitgevonden dan had ik daar nog enigszins in kunnen komen...

#4104

Outlaw Mike

 

"Schrijver Tom Lanoye daarentegen reageert eerder ontgoocheld. Hij had liever koning Albert I als winnaar gezien omwille van zijn verzet tegen de Duitsers in de Eerste Wereldoorlog."

M...maa..maar godVERDOMME!!!! Wat is dat nu? Ik ben het eens met Tom Lanoye??!!?? Help! Help me!!!Heeeeelllllllppppppp!!!!!!!

#4106

Outlaw Mike

 

Hé, laat me dat efkes verduidelijken. Albert I was volgens mij een formidabele vent omdat hij de kloten had om “NEE” te zeggen toen de Duitsers toen Bethmann Hollweg om vrije doortocht door België verzocht om plan Schlieffen tegen Frankrijk ten uitvoer te brengen. En dat met een veldleger van 60.000 man (milities en reservisten niet meegerekend) tegen 2.000.000 man!

Nu, en ik vind dit één van die spijtige aspecten van onze quasi totale ignorantie van de vaderlandse geschiedenis, in W.O. I hebben de Belgen zich wel degelijk duchtig verweerd. En ik doel daarmee niet direct op het vier jaar stand houden in Bachten de Kupe als wel op onze militaire prestaties in de initiële, mobiele fase van oorlogvoering. Barbara Tuchman heeft daar een boek over geschreven, “De kanonnen van augustus”, een zeer goed overigens, en licht daar een tipje van de sluier inzake Belgiës weerstand op, maar echte details vind je pas hier, bijvoorbeeld: http://www.geocit...

(over de weerstand der Luikse forten)

en: http://www.firstw...

(over de terugtocht naar de Gete, de zgn. "Slag der Zilveren Helmen" bij Halen, de weerstand rond Antwerpen)

Overigens had ook Tuchman een bijzonder hoge dunk van Albert I. Het was ook Albert die leiding gaf aan twee Belgische aanvallen in de achterhoede van de naar de Marne oprukkende Duitse troepen, laat in augustus 1914 en vervolgens in september.

Maar Albert I was niet enkel een legeraanvoerder, maar tevens één der belangrijkste Belgische hervormers ooit: hij voerde het algemeen enkelvoudig stemrecht in, stelde het Nederlands gelijk aan het Frans (en vervlaamste de Gentse Universiteit), en keurde belangrijke sociale hervormingen goed. Ook vakbonden kregen het beter onder hem. Ten slotte richtte hij ook het Nationaal Fonds voor Wetenschappelijk Onderzoek op.

Met alle respect voor Damiaan, maar Albert I was en is voor mij de grootste Belg ooit. Indien Belgen – Vlamingen en Walen – de capaciteit hadden figuren als hem wat beter naar waarde te schatten betekende ons land ongetwijfeld meer. Dat wij een figuur als Damiaan - hoe fenomenaal zijn menselijke kwaliteiten ook moge zijn - als belangrijkste Belg kiezen in plaats van een uitzonderlijk krachtige en integere leidersfiguur, benevens een groot staatsman en liefhebber der wetenschappen, zegt veel over onze kneusjesmentaliteit.

#4107

Eric Jans

 

Het valt verdomd hard op dat al die BV's zich super de super Belgisch profileren. Wat moet je daar als Vlaming van denken?

Hoe Tom Lanoye het ooit klaarspeelde om in de boekskes te mogen komen?

Loopt er één Vlaams-gezinde BV rond? Heeft iemand daar weet van?

Of zelfs maar gewoon een BV die ervoor bekend staat enigermate 'rechts' te zijn.

Vreemd toch... gemeten aan de verkiezingsuitslagen zou er toch hier of daar zo'n 'conservatieve' BV moeten zijn die toevallig niet koningsgezind is.

Je zou bijna gaan denken dat...

#4110

Pieterjan Viaene

 

Mark Demesmaeker! En niet van de minste zowaar...

#4111

Eric Jans

 

Mark Demaesmaeker... NA niet tijdens zijn carrière. In zijn geval als ji-ournalist is dat ook te begrijpen.

#4116

Frans Lavaert

 

Als je in de USA bent, en om een of andere reden ergens dient te melden dat je Belg bent krijg je toch tamelijk regelmatig te horen wat voor een held die "deemien" (fonetische spelling)was. Het heeft lang geduurd eer ik wist waar men het over had.

In andere werelddelen daarentegen dien ik telkens mijn oren te spitsen als men - zo denk ik toch - een of andere fonetische voetballer of renner of tennisser ter sprake brengt. Ik sta dan telkens met mijn mond vol tanden. Heb er nog nooit van gehoord.

De haven van Antwerpen daarenentegen is toch niet zo'n echte kaskraker als men zou verwachten. Zelfs "Brussels" doet niet overal echt een bel rinkelen.

Maar goed, voor mij is het allemaal een beetje om het even.

Moge Silva wereldbekend worden.

#4117

Quattro

 

Deze reacties benadrukken eigenlijk de totale zinloosheid van de verkiezing. Je kan inderdaad Merckx niet vergelijken met Damiaan, de grondslag verschilt teveel.

Misschien beter van een soort mini-nobelprijs te organiseren? Ach, eerlijk gezegd vind ik mijn famile de grootste Belgen, zij hebben voor mij betekend, wat niemand ooit zal kunnen doen. Na!

#4119

dof

 

@Frans; nooit "The Omen" gezien?

St. Damian schijnt een "Syrier" geweest te zijn (In die tijd was dat allemaal "Asia Minor") die onder Diocletianus gemarteld en gedood werd. Hij voorzag ook in gratis geneeskunde.

Ook de franse spelling "Damien" wordt gebruikt in het Engels, vandaar de verwarring.

#4123

Pieterjan Viaene

 

Ik kijk vooral uit naar de verkiezing van Ergste Belg door het maandblad Deng. Eens zien hoe hoog Leopold eindigt in het lijstje...

#4125

Bema

 

Tom Lanoye, de meest gesubsidiëerde anders sexueel geaarde van vlaanderen. Zijn artistieke creaties worden door het doelpubliek (nl. de proletariër) zodanig onderschat dat iedereen zich afvraagt waarom die 5000 E per gedicht? moest ontvangen?

Wie ons als ''Belg'' de laatste jaren in de internationale belangstelling heeft gebracht is Dutroux. In ieder geval een vermelding waard op de viering van 175 jaar België.

#4126

Berckmoes m.c. echtgenote Van Lil A.

 

Wij zoeken informatie over ons familielid Van Lil Emil die ten tijde van pater Damiaan gratis ging werken in Molokai als lekenbroeder, is dat ook niet een teken van hulpvaardigheid en idealisme?

#4151

David

 

Brel is natuurlijk DE grootste belg mes chers F.!!!

#4186

Eric Jans

 

Brel noemde zich nochtans graag 'een Vlaming', mon cher B.

Brel... de heilige koe der Belgen.

Ik geniet zijn muziek, maar deel daarom zijn inzichten niet.

Brel verzette zich bijvoorbeeld tegen het federalisme. De geschiedenis heeft hem alvast op dat punt feestelijk ongelijk gegeven. Dat mag ook wel eens opgemerkt worden.

Grootste Belg? Misschien wel één van de langsten.

#4332

kim quintens

 

ik vand het een goede site en oik danj ed mensen die dit georganizeert hebben

#4336

jacky

 

@ kim quintens: bent u toevallig lerares Nederlands?

#5013

ikkeuhn

 

IK MOEN NE FOTO EMMEN VAN PATER DAMIAAN AS HIJ 23 JAAR WAS

EN IK VIN DA NERGES TIS VERT SCHOOL EH MANNEKES

help me plzzz

#6007

karim

 

ik heb een paar fotos nodig van pater damiaan toen hij bijna ging sterven help het is voor et school plz help ùij

#6664

Tim Segers

 

Wat de grootste Belg van Canvas en Radio 1 en de Standaard betreft ben ik eens benieuwd wat de verhouding tussen levende en niet levende Belgen betreft.

Het is namelijk moeilijk om een Belg uit de oudheid te kiezen omdat je die zelf nooit hebt gekend. Je hebt er alleen maar over gelezen of over gehoord.

#6730

erik

 

reactie op Eric Jans: "Brel tegenstander van federalisme", "de geschiedenis heeft hem ongelijk gegeven" Hmmm... federalsme = 3 regeringen, 3 taalgemeenschappen, 3 gewesten, 3 premiers, ... maw iedereen moet met iedereen rekening houden en iedereen schuift de verantwoordelijkheid door aan iemand anders ...en U vindt dat de geschiedenis hem ongelijk heeft gegeven ...

#6744

Corneel

 

Andreas Vesalius ... mag en kan die wel buiten de eerste tien vallen vraag ik me zo af. Veel uitleg moet hier niet bij gegeven worden. Zijn prestatie was én gedurfd én intellectueel van een bijzonder hoog niveau.

#15233

Luc Verhavert

 

Eén Grootste Belg? Drie Grootste Belgen!
(zie De Morgen van afgelopen zaterdag p.2) en http://www.dergrosstebelgie...

#16100

Joe

 

@ michiel: ik ken een aantal sites over pater adriaan, die is zelf nog godsdienstleraar geweest vooraleer hij zijn kap over de haag deponeerde, maar damiaan.... mmm... nooit van gehoord.

#35862

OPGEFOKT ASTRA-KEN

 

weet er iemand websites over damiaan voor Godsdienst

#35881

Sander De keukeleire

 

U DIKKE MA ZIT AAN DE ZUID

#35882

Niels hoogstoel

 

marlies en elize bestaan nie fabian kebt ontdekt

#35883

Fabian Vervaet

 

Wa eeft sander gelogen als da waar is istij mijn vriendin wel nie meer

#53817

inge brits

 

dit is wel vrij goe

#58831

isa

 

die pater damiaan is een goed mens

#58878

joanie

 

goe gezegd isa

#71024

joachim

 

weet er soms iemand wanneer hij verkozen is tot grootste belg???
dat zou wel interessant zijn om dat er ook eens bij te zetten.

#71281

Stef

 

Hallo allemaal,
Ik heb een vraag over Pater Damiaan:Waar haalt Damiaan eigenlijk de kracht vandaan om toch verder de mensen te helpen?
Plz antwoord hierop ik moet een antwoord hebben tegen 07/11/08 voor de les godsdienst.
Groetjes Stef

#71283

johan vandepopuliere

 

Beste Stef,

Het is een goed bewaard geheim dat Pater Damiaan verslaafd was aan cannabis. Dit kan je verder nalezen in de officiële biografie van Z.E.H. Verintlang, zijn jongere vriend en tijdgenoot. Helaas heeft de Katholieke Kerk dit feit doodgezwegen. Verintlang is zelfs uit zijn ambt ontzet en verhuisd naar Nederland, waar hij naar het schijnt zelf beginnen kweken is om er uiteindelijk aan ten onder te gaan.

In de bibliotheek van Lanaken ligt er nog een exemplaar van de biografie, getiteld "Damiaan in de hemelen met diamant". . Als je daar toevallig dichtbij woont, kan je dat eens proberen. Wat die titel betekent, heb ik nooit goed begrepen. Maar als je op de moeite ziet om zelf op onderzoek uit te gaan, kan je deze passage citeren die ik mij nog woordelijk herinner.

"Damiaan haalde zijn kracht uit zijn geloof in de Heer. Daar bestaat geen twijfel over. Maar, hij vertrouwde me toe dat hij op moeilijke momenten een pijp rookte van gedroogde kruiden. Toen Damiaan druk leprozen aan het genezen was, kon ik mijn nieuwsgierigheid niet bedwingen en nam enkele kruidenplanten uit zijn koffer. Eenmaal terug thuis, liet ik ze zien aan een uitbater van een koffiehuis in Brussel, de "Eau & Zinne" (nu staan daar appartementen) en hij bevestigde dat het ging om hennep."

Ik hoop dat je er wat mee bent, Stef. Anders, naar Lanaken!

#71284

RP

 

@ johan vandepopuliere

De titel verwijst waarschijnlijk (heb het boek niet gelezen) naar "Lucy in the Sky with Diamonds" van de Beatles, waarvan vaak beweerd en even vaak ontkend werd dat de initialen naar de drug LSD verwijzen.

#71288

Alma L-Ulecoucque

 

Cher monsieur Vandepopuliere,

Je peux confirmer que le livre 'Damien aux ciels avec diamant' a été traduit en français par Séverine Baxes et est disponible à la librairie de Blasquence.

#88682

sheetal

 

pater damiaan is aan goed mens

#89155

cato

 

#116881

femke

 

melaatsen werden in de tijd van pater damiaan ......?

pas in het klooster werd jef .... damiaan genoemd.

Nieuwe reactie inzenden

De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.